Matt Sayles/Invision/AP, File
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΙΝΕΜΑ

Η Ακαδημία Κινηματογράφου ζητά να ακυρωθεί η ελληνική συμμετοχή στα Όσκαρ 2025

Το αίτημα της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου έρχεται ως απάντηση στην έκτακτη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε ο υφυπουργός Σύγχρονου Πολιτισμού και μετά τα όσα τραγελαφικά συμβαίνουν στο ελληνικό σινεμά την τρέχουσα εβδομάδα. 

Αυτά που συμβαίνουν την τελευταία εβδομάδα στο ελληνικό σινεμά δεν έχουν προηγούμενο, με το ντόμινο των τραγελαφικών εξελίξεων να οδηγεί την Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου σε μία άνευ προηγουμένου απόφαση. Μία λύση που ωστόσο εδώ που φτάσαμε φαντάζει δυστυχώς αναπόφευκτη και αναμενόμενη. 

Η Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου ζητά λοιπόν από το Υπουργείο να μην σταλεί καμία ελληνική ταινία φέτος στα Όσκαρ για την διεκδίκηση του βραβείου της Καλύτερης Διεθνούς Ταινίας, θεωρώντας όσα έχουν διαδραματιστεί μη αναστρέψιμα. Και με το δίκιο της. 

Το εν λόγω αίτημα της Ακαδημίας έρχεται ουσιαστικά ως απάντηση στην έκτακτη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε στις 22 Αυγούστου, ο υφυπουργός Σύγχρονου Πολιτισμού προκειμένου να δώσει απαντήσεις στο γιατί συνέβη όλο αυτό το χάος:

  • να διαλύσει το Υπουργείο Πολιτισμού την επιτροπή την οποία το ίδιο συγκρότησε -όπως είθισται- για να επιλέξει την ελληνική ταινία που θα αποτελέσει την πρόταση της χώρας στην κατηγορία Καλύτερου Διεθνούς Φιλμ στα Όσκαρ του 2025. Τα μέλη της επιτροπής (ο σκηνοθέτης Βασίλης Κεκάτος, ο οποίος ορίστηκε Πρόεδρος, η ηθοποιός Κόρα Καρβούνη, η κριτικός κινηματογράφου Λήδα Γαλανού και η σεναριογράφος Κάλλια Παπαδάκη) ενημερώθηκαν από το υπουργείο ότι είχαν προσκληθεί τελικά εκ παραδρομής.
  • να γνωστοποιήσει τη διάλυση της επιτροπής η Ακαδημία μέσω ερώτησης-καταγγελίας στο υπουργείο.
  • να ακολουθήσει κοινή επιστολή που έστειλαν η Ένωση Σκηνοθετών-Παραγωγών Ελληνικού Κινηματογράφου (ΕΣΠΕΚ), ο Σύνδεσμος Ανεξάρτητων Παραγωγών Οπτικοακουστικών Έργων (ΣΑΠΟΕ), η Ένωση Ελληνικού Ντοκιμαντέρ (ΕΕΝ) και η Ένωση Παραγωγών Έργων Επικοινωνίας (PACT) ζητώντας από το ΥΠΠΟ να ξεκαθαρίσει το τοπίο. 
  • στο μεταξύ, να συσταθεί από το υπουργείο νέα επιτροπή. Πρόεδρος της ορίστηκε ο σεναριογράφος Έβαν Σπηλιωτόπουλος (G.I. Joe: Snake Eyes, Οι Άγγελοι του Τσάρλι), αντιπρόεδρος ο κριτικός κινηματογράφου Δημήτρης Δανίκας, που να σημειωθεί ότι έχει διαγραφεί από την Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου και μέλη: η σεναριογράφος Χριστίνα Λαζαρίδη, ο σκηνοθέτης-animator Παναγιώτης Ράππας, ο σκηνοθέτης Σπύρος Ταραβήρας, ο ηθοποιός Βασίλης Χαραλαμπόπουλος και η σκηνοθέτης Ασημίνα Προέδρου.
  • να παραιτηθούν αρχικά, η Προέδρου και έπειτα, ο Χαραλαμπόπουλος
  • να στείλει το ΥΠΠΟ απάντηση μέσω του υφυπουργού πολιτισμού Ιάσωνα Φωτήλα, στην οποία δεν απαντούσε ουσιαστικά σε κανένα από τα καίρια ζητήματα.
  • να αποχωρήσουν οι 20 από τις 23 ταινίες της λίστας ως απάντηση στη μη απάντηση του υπουργείου.
  • να ακολουθήσει άλλη μία αποχώρηση ταινίας και να μείνουν τελικά δύο προς επιλογή: Φόνισσα (Εύα Νάθενα) και Ο Καπετάν Μιχάλης (Κώστας Χαραλάμπους).
  • να πραγματοποιηθεί η συνέντευξη Τύπου του υφυπουργού, όπου δεν υπήρξε εν τέλει καμία πειστική επεξήγηση επί της ουσίας εκ μέρους του, με την ευθύνη να πέφτει ούτε λίγο, ούτε πολύ σύμφωνα με τους ισχυρισμούς τους «σε έναν υπάλληλο, που σημειωτέον ασχολείται με αυτή τη διαδικασία εδώ και χρόνια και ο οποίος ενήργησε από υπερβάλλοντα ζήλο, για να τρέξουν οι διαδικασίες και να κερδίσουμε χρόνο».

Η επιστολή-απάντηση της Ακαδημίας στον Υφυπουργό Σύγχρονου Πολιτισμού

Προς τον Υφυπουργό Σύγχρονου Πολιτισμού
Κοιν.: Υπουργό Πολιτισμού

Αίτημα ακύρωσης της Ελληνικής συμμετοχής στα Βραβεία Οσκαρ 2025

Αθήνα, 23 Αυγούστου, 2024

Αξιότιμε κ. Φωτήλα,

Η πρόσφατη δημόσια απάντησή σας στα κρίσιμα ερωτήματα που έθεσε η Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου και οι φορείς του χώρου (ΕΣΠΕΚ, ΣΑΠΟΕ, ΕΕΝ, ΠΑΚΤ) σχετικά με τους χειρισμούς του ΥΠΠΟ κατά τη σύσταση της επιτροπής γνωμοδότησης για τη φετινή πρόταση της Ελλάδας για το Όσκαρ Διεθνούς Ταινίας, κάθε άλλο παρά καθησυχάζει την κινηματογραφική κοινότητα. Η επιστολή σας αποτελεί επί της ουσίας μη απάντηση καθώς στερείται ουσιαστικού περιεχομένου ενώ αφήνει αναπάντητα τα δύο κρίσιμα ερωτήματα τα οποία παραθέτουμε εκ νέου προς υπενθύμιση της ουσίας αυτής της αλληλογραφίας:

Ποιός και γιατί αποφάσισε την αντικατάσταση των συναδέλφων με συνοπτικές διαδικασίες;
Υπήρξε πίεση προς το ΥΠΠΟ για αλλαγή μελών της επιτροπής από οποιοδήποτε πρόσωπο σχετιζόμενο με τις υποψήφιες ταινίες;

Οι απαντήσεις που δώσατε στην έκτακτη συνέντευξη τύπου που παραχωρήσατε την Πέμπτη 22 Αυγούστου δημιούργησαν νέα ερωτήματα και εύλογες ανησυχίες για τις διαδικασίες που ακολουθήθηκαν από το ΥΠΠΟ. Η μετάθεση ευθυνών σε έμπειρους, χαμηλόβαθμους υπαλλήλους δεν αποτελεί λύση στην κρίση που έχει προκύψει και η οποία έχει βλάψει ανεπανόρθωτα το κύρος της ελληνικής ταινίας που θα κληθεί να εκπροσωπήσει τη χώρα μας στα Όσκαρ.

Μετά την απόσυρση 23 εκ των 25 ταινιών που συμμετείχαν στη διαδικασία, με πρωτοβουλία των δημιουργών τους, αλλά και την παραίτηση της σκηνοθέτριας Ασημίνας Προέδρου και του ηθοποιού Βασίλη Χαραλαμπόπουλου από την επταμελή επιτροπή, θεωρούμε ότι η διαδικασία έχει οδηγηθεί σε πλήρες αδιέξοδο με αποκλειστική υπαιτιότητα της ηγεσίας του ΥΠΠΟ. Να σημειώσουμε δε ότι, βάσει των κανονισμών που θέτει η Αμερικανική Ακαδημία Κινηματογράφου, τα πρόσωπα τα οποία θα γνωμοδοτήσουν για την πρόταση της χώρας δεν μπορούν να αντικατασταθούν πέραν της 15ης Αυγούστου 2024.

Ως εκ τούτου, και με συνείδηση ότι εκπροσωπούμε το σύνολο των επαγγελματιών του κινηματογραφικού χώρου, η ΕΑΚ κρίνει ότι η μόνη λύση που μπορεί να προκριθεί αυτή τη στιγμή είναι η πλήρης ακύρωση της διαδικασίας και η μη κατάθεση πρότασης από την χώρα μας για το φετινό Βραβείο Όσκαρ Διεθνούς Ταινίας. Με αυτό το σκεπτικό, αποφασίσαμε την ακύρωση της ανεξάρτητης διαδικασίας ψηφοφορίας των μελών της ΕΑΚ για την φετινή συμμετοχή στα βραβεία Όσκαρ, η οποία ήταν προγραμματισμένη για την τρέχουσα εβδομάδα.

Η λύση που προκρίνουμε είναι μια λύση με τεράστιο κόστος για την Ελληνική Κινηματογραφία. Το κόστος αυτό είναι ιδιαιτέρως βαρύ για τους δημιουργούς που έχουν ήδη αποσύρει τις ταινίες τους από την διαδικασία. Δημιουργοί που έθεσαν το έργο τους προς αξιολόγηση στο ΥΠΠΟ για να βρεθούν αντιμέτωποι με μηχανορραφίες που θυμίζουν τις θλιβερές εποχές των Κρατικών Βραβείων Ποιότητας. Αυτό το κόστος η κινηματογραφική κοινότητα είναι διατεθειμένη να το πληρώσει προκειμένου να διαφυλάξει το κύρος και την αξιοπρέπειά της απέναντι σε ένα κράτος που, όταν και όποτε αποφασίζει να ασχοληθεί μαζί της, την αντιμετωπίζει με αλαζονεία.

Με αφορμή την τρέχουσα κρίση, ζητάμε εκ νέου από το Υπουργείο Πολιτισμού να αντιμετωπίσει με σοβαρότητα τα αιτήματα του κινηματογραφικού κλάδου. Το αδιάλειπτο έλλειμμα της πολιτείας απέναντι στον οπτικοακουστικό χώρο συνεχίζει να βλάπτει την εύρυθμη λειτουργία του, τόσο με την σκανδαλώδη υποχρηματοδότηση του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου όσο και με τις παροιμιώδεις δυσλειτουργίες του ΕΚΟΜΕ σε όλα τα επίπεδα. Η δε εκκρεμούσα από τον Απρίλιο συγχώνευση ΕΚΚ με ΕΚΟΜΕ εξελίσσεται σταδιακά σε υπαρξιακή απειλή για τον κλάδο.

Η εθνική κινηματογραφία συνεχίζει να τιμά την χώρα μας διεθνώς και να αποτελεί ακλόνητο πυλώνα φερεγγυότητας για τις ξένες παραγωγές που τα τελευταία χρόνια υλοποιούνται στην Ελλάδα. Καλούμε την πολιτεία να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της απέναντί μας και να στηρίξει, όπως οφείλει, τον Ελληνικό Κινηματογράφο ως μια από τις πιο δυναμικές και εξωστρεφείς εκφάνσεις του σύγχρονου ελληνικού πολιτισμού.

Το ΔΣ της ΕΑΚ
Λευτέρης Χαρίτος, πρόεδρος
Ελένη Κοσσυφίδου, αντιπρόεδρος
Μαρίσσα Τριανταφυλλίδου, αντιπρόεδρος
Ζαχαρίας Μαυροειδής, γραμματέας
Βίκυ Μίχα, ταμίας
Γιούρι Αβέρωφ, μέλος
Μιχάλης Κωνσταντάτος, μέλος

Εν αναμονή λοιπόν της απάντησης του ΥΠΠΟ.